مقالاترشته های دانشگاهی تجربیمعرفی رشته

رشته زمین شناسی

تماس با ما
به این نوشته امتیاز دهید

رشته زمین شناسی از رشته‌های جالب و مرتبط با علوم‌تجربی است. این علم به شناخت هر چه بیشتر زمین و وقایع مرتبط با آن می‌پردازد. افرادی که علاقه‌مند به محل زندگی خود یعنی زمین هستند و دوست دارند در مورد آن مطالعه کنند، می‌توانند این رشته را انتخاب کنند و به مطالعه این سیاره و هرچه که با آن ارتباط دارد بپردازند. اگر شما جز افرادی هستید که به این موضوع و رشته علاقه‌مند هستید خواندن این مقاله را به شما پیشنهاد می‌دهیم.

علم زمین شناسی درگذشته به شکل کنونی وجود نداشت. بعضی از دانشمندان مانند ارسطو، ابن‌سینا و لئوناردو داوینچی از اولین اشخاصی بودند که به زمین و انفعالات مربوط به آن توجه کردند. با این جود آغاز علم زمین شناسی به قرن هفتم بازمی‌گردد. در آن زمان یافته‌های نیکلاس استنو به این علم کمک شایانی کرد ولی علم زمین‌شناسی نوین حاصل تلاش‌های جیمز هاتن دانشمند اسکاتلندی است که پدر زمین شناسی نوین شناخته می‌شود.

در سال 1307 شمسی رشته زمین شناسی به ایران وارد شد و برای اولین‌بار در دارالمعلمین تدریس داده شد. پس از گذشت مدتی این رشته در سال 1313 در کنار زیست‌شناسی به‌عنوان علوم پایه به دانشکده علوم پایه دانشگاه تهران آورده شد. در سال 1384 بود که این رشته به صورت یک‌رشته مستقل در دانشکده زمین شناسی دانشگاه تهران تدریس شد. در حال حاضر نیز در دیگر دانشگاه‌های کشور نیز تدریس می‌شود هرچند آن‌طور که باید به این علم در ایران توجه نمی‌شود.

معرفی رشته زمین شناسی

زمین شناسی یا ژئولوژی به معنی علم مطالعه زمین است و از لغت یونانی Geo یعنی زمین و Logos به معنای علم گرفته شده است. در مفهوم علمی این رشته شامل شناخت پدیده‌های مربوط به زمین می‌شود و در آن به منشأ پیدایش زمین، شکل و ابعاد زمین، وضعیت زمین در فضا، مشخصات فیزیکی و شیمیایی زمین مورد بررسی قرار می‌گیرد. در واقع یک زمین شناس تلاش می‌کند به سؤالاتی همچون زمین چگونه به وجود آمده است؟ یا سؤالاتی در ارتباط با وقایعی که در زمین رخ می‌دهد مانند: چگونگی رخ‌دادن زمین‌لرزه یا نحوه فعالیت آتشفشان‌ها پاسخی درست و منطقی بدهد.

این رشته یک‌رشتهٔ پایه‌­ای و اساسی است و دانشجویان در آن موضوعات مختلفی را مطالعه می‌کنند. از قبیل این موضوعات می‌توان به علل شکل‌گیری دره‌ها، کوه‌ها، تغییرات سنگ‌ها در کره زمین، فواید سنگ‌ها، منابع طبیعی زمین و ده‌ها موضوع دیگر اشاره کرد. این رشته، رشته‌ای مادر به شمار می‌رود و بر بسیاری از مسائل اثر می‌گذارد و مرتبط کننده علوم مختلف به همدیگر است. در نهایت می‌توان این‌گونه توضیح داد که علم زمین‌شناسی در واقع زمین را به علاقه‌مندان می‌شناساند و راز و رمزهای مربوط به آن را برای دانشجو آشکار می‌سازد.

مهارت های لازم برای رشته زمین شناسی

در ابتدای هر امر علاقه به آن رشته و درس حرف اول را می‌زند. یک زمین شناس باید بتواند مشاهده‌ای دقیق داشته باشد تا بتواند به یافته‌ها و اکتشافات جدید دست پیدا کند. این رشته با طبیعت و مکان‌های طبیعی سروکار دارد و فرد باید به طبیعت علاقه داشته باشد و از کارکردن در دل طبیعت لذت ببرد. همچنین از دیگر لازمه‌های این کار روحیه کار تیمی است و توانایی جسمانی بالا تا بتواند از پس‌کارهای گاهاً سنگین بربیاید.

علاوه بر همه این‌ها فرد باید مهارت‌های لازم در زمینه کارهای کامپیوتری را داشته باشد چرا که یک زمین‌شناس باید با نرم‌افزارهای زمین‌ شناسی کار کند. نرم‌افزارهایی مثل GIS، Rock Work – RS، Earth das، IRDES ، corel ، Arc. همچنین تسلط بر دروسی مثل فیزیک، شیمی و ریاضی حائز اهمیت است.

وظایف یک زمین شناس:

  • بررسی ایمنی و نحوه اثرگذاری یک سد یا تونل در یک پروژه عمرانی
  • کشف منابع انرژی و معادن مختلف
  • بررسی فعالیت‌های آتشفشانی و زمین‌لرزه و توسعه سیستم‌های هشداردهنده آن منطقه
  • تحقیق و پژوهش‌های مختلف در این زمینه به‌منظور گسترش این علم
  • تهیه و تفسیر نقشه‌های زمین‌شناسی
  • مشخص‌کردن محلی مناسب برای دفن زباله‌های هسته‌ای
  • اکتشاف منبع آبی جدید

دروس رشته زمین شناسی

در مقطع کارشناسی این رشته دارای دوره 4 ساله می‌باشد که در این 4 سال دانشجو موظف به گذراندن 132 واحد درسی است.

  • دروس عمومی: 20 واحد
  • دروس پایه: 18 واحد
  • دروس اصلی: 54 واحد
  • دروس تخصصی: 26 واحد
  • دروس اختیاری: 14 واحد

دروس پایه رشته زمین شناسی:

ریاضی ۱، ریاضی ۲، فیزیک پایه ۱، فیزیک پایه ۲، شیمی عمومی، آزمایشگاه شیمی عمومی، مبانی کامپیوتر، آمار مقدماتی.

دروس اصلی رشته زمین شناسی:

دیرینه‌شناسی – ماکرو فسیل، سنگ‌های رسوبی، سنگ‌های آذرین، سنگ‌های دگرگونی، زمین‌شناسی فیزیکی، زمین‌شناسی تاریخی، بلورشناسی نوری، مبانی کانی‌شناسی، رسوب‌شناسی، ریز دیرینه‌شناسی، چینه‌شناسی، زمین‌شناسی ساختاری، زمین‌ساخت، فتوژیولوژی، مبانی زمین شیمی، زمین فیزیک، نقشه‌برداری، سامانه اطلاعات جغرافیایی.

دروس تخصصی رشته زمین شناسی:

زمین‌شناسی ایران، عملیات زمین‌شناسی ایران، زمین‌شناسی اقتصادی، زمین‌شناسی نفت، آب‌های زیرزمینی، زمین‌شناسی مهندسی، زمین‌شناسی صحرایی، متون علمی زمین‌شناسی، زمین‌شناسی زیست‌محیطی، سنجش‌ازدور.

دروس اختیاری رشته زمین شناسی:

ارزیابی ذخایر معدنی، زمین‌شناسی زغال‌سنگ، کانه‌نگاری، ریز رخساره‌ها، زلزله‌شناسی، مکانیک سنگ، لرزه‌زمین‌ساخت، زمین‌شناسی زیرسطحی، زمین‌شناسی مهندسی کاربردی، آتشفشان شناسی، زمین شیمی آلی، زمین آمار، زمین‌شناسی دریایی، محیط‌های رسوبی، دیرینه‌شناسی گیاهی، زمین‌ریخت‌شناسی، مکانیک خاک، اقیانوس‌شناسی، آمار و احتمال، هیدرو ژئوشیمی، منابع انرژی زمین، خاک‌شناسی.

دانشگاه های ارائه دهنده رشته زمین شناسی

رشته دانشگاهی زمین شناسی از رشته‌های زیرگروه 3 علوم‌تجربی است. داوطلب با شکرت در کنکور سراسری علوم تجربی و کسب رتبه موردنیاز می‌تواند در دانشگاه این رشته را انتخاب و به تحصیل بپردازد. همچنین امکان ادامه تحصیل در رشته زمین شناسی تا مقطع دکتری وجود دارد.

دانشگاه‌های پذیرنده رشته زمین‌شناسی در ایران:

دانشگاه ارومیه، دانشگاه اصفهان، دانشگاه بوعلی سینا، دانشگاه بیرجند، دانشگاه بین‌المللی امام خمینی، دانشگاه تبریز، دانشگاه تهران، دانشگاه خوارزمی تهران، دانشگاه دامغان، دانشگاه زنجان، دانشگاه سیستان و بلوچستان، دانشگاه صنعتی شاهرود، دانشگاه شهید باهنر، دانشگاه شهید بهشتی، دانشگاه شهید چمران، دانشگاه شیراز، دانشگاه فردوسی، دانشگاه کردستان، دانشگاه گلستان، دانشگاه لرستان، دانشگاه محقق اردبیلی، دانشگاه ولایت – ایرانشهر، دانشگاه هرمزگان، دانشگاه یزد، مجتمع آموزش عالی گناباد.

گرایش های رشته زمین شناسی

این رشته در سطح کارشناسی ارشد و دکتری دارای گرایش‌های متعددی است که در ادامه به معرفی آن‌ها می‌پردازیم.

گرایش هیدروژئولوژی یا زمین‌ شناسی آب: این علم به بررسی منشأ آب‌های زیرزمینی، کیفیت و کمیت آب‌ها و گسترش و حرکت آنها در سفره‌های آبدار می‌پردازد.

گرایش زمین‌ شناسی مهندسی: در این گرایش دانشجو با روش‌های مختلف محاسباتی و راه‌حل‌های مناسب برای کاهش یا برطرف‌کردن خطرات احتمالی آشنا می‌شود.

گرایش رسوب‌ شناسی: این گرایش به مطالعه و بررسی رسوبات سازنده زمین می‌پردازد. باید اشاره کرد که اکتشاف میدان‌های گازی و نفتی با مطالعات رسوب‌شناسی ارتباط زیادی دارد.

گرایش زمین‌ شناسی اقتصادی: این گرایش مربوط به توجیه فنی و اقتصادی برداشت مواد معدنی می‌شود و به بررسی شرایط تشکیل مواد مختلف معدنی و پراکنش مواد معدنی می‌پردازد.

گرایش تکتونیک: این گرایش مربوط به بررسی نیروهای زمین ساختی و تأثیر این نیروها بر روی شکل زمین است. فارغ‌التحصیلان این رشته در شرکت نفت، سازمان زمین‌شناسی و وزارت نیرو و مؤسسه ژئوفیزیک می‌توانند مشغول به کار شوند.

گرایش زمین‌ شناسی نفت: این گرایش به بررسی منشأ، پیدایش و مهاجرت نفت و گاز و اکتشاف این ذخایر می‌پردازد. اکتشاف ذخایر نفت و گاز از مهم‌ترین وظایف فارغ‌التحصیلان این گرایش است.

گرایش زمین‌ شناسی زیست‌ محیطی: در واقع در این گرایش به تأثیر زمین بر ایمنی و سلامت انسان می‌پردازد. زمین‌شناسی پزشکی از زیرشاخه‌های این زمین‌شناسی به‌حساب می‌آید و امکان ادامه تحصیل در این گرایش در سایر کشورها وجود دارد.

گرایش چینه و فسیل‌ شناسی: در این گرایش به بررسی تاریخچه زمین و حوادث آن و تکامل موجودات پرداخته می‌شود.

گرایش سنگ‌شناسی: بررسی انواع مختلف سنگ‌ها و تعیین منشأ آنها از کارهای مهم در این گرایش است همچنین این بررسی‌ها کمک به تشخیص نحوه تشکیل پوسته زمین می‌کند.

گرایش سنجش‌ازدور: این گرایش از جدیدترین گرایش‌های زمین‌شناسی است و از گرایش‌های پرطرف‌دار است. در این گرایش با مطالعه عکس‌های ماهواره‌ای به مطالعه زمین پرداخته می‌شود.

کارنامه قبولی رشته زمین شناسی

کارنامه قبولی رشته زمین شناسی در هر یک از دانشگاه‌ها متفاوت است. جدول زیر نمونه کارنامه های قبولی این رشته در سال 99 است. با مشاهده این جدول می توانید به طور حدودی تخمین بزنید که در کدام دانشگاه ها می‌توانید قبول شوید.

کارنامه رشته زمین شناسی
کارنامه قبولی رشته زمین شناسی سال 1399

بازار کار رشته زمین شناسی

این رشته متأسفانه در ایران بازار کار خوبی ندارد درحالی‌که در کل در دنیا یک‌رشتهٔ روبه‌رشد محسوب می‌شود. زمین‌ شناسان می‌توانند در مراکز و سازمان‌های گوناگون مشغول به کار شوند. سازمان‌هایی مانند: سازمان زمین‌ شناسی و اکتشافات معدنی، معادن خصوصی، آزمایشگاه‌های مرتبط، مراکز خریدوفروش جواهر، شرکت ملی نفت، صنایع ذوب‌ آهن، مؤسسه ژئوفیزیک، مؤسسه زمین‌ شناسی و زلزله، شرکت‌های سدسازی، سازمان نقشه‌برداری، وزارت جهاد کشاورزی، وزارت آموزش‌وپرورش، وزارت صنایع و معادن، وزارت نیرو و وزارت راه‌وترابری مشغول به کار شود.

همچنین فارغ‌التحصیلان این رشته در صورت داشتن سرمایه کافی می‌توانند شرکت‌های خود را تأسیس و به صورت خوداشتغالی و کارآفرین مشغول به کار شوند. از لحاظ درآمدی کارشناسان می‌توانند به صورت پروژه‌ای با سازمان‌های مرتبط قرداد ببندند. درصورتی‌که مهارت بالا و توانمندی‌های کافی را داشته باشند از درآمد خوبی برخوردار خواهند بود. کارشناسانی که جذب بخش‌های دولتی می‌شوند نیز طبق وزارت کار حقوق دریافت می‌کنند.

تحصیل رشته زمین شناسی در خارج از کشور

این رشته در کشورهای دیگر دنیا دارای اهمیت زیادی می‌باشد. در سه کشور ایالات متحده، استرالیا و انگلستان سرآمد سایر کشورهاست. علت اینکه این رشته در دیگر کشورها ارزشمند است این است که اقتصاد بیشتر کشورهای جهان مستقیم و غیرمستقیم به منابعی بستگی دارد که از زمین به دست می­‌آید. از دانشگاه‌های برتر در این حوزه می‌توان به دانشگاه فناوری فدرال زوریخ، دانشگاه آکسفورد، دانشگاه MIT، دانشگاه کمبریج، دانشگاه هاروارد، دانشگاه ملی استرالیا، دانشگاه کالیفرنیا، دانشگاه استنفورد، دانشگاه پرینستون، دانشگاه کلمبیا و دانشگاه ییل اشاره کرد.

بازار کار و درآمد زمین‌شناسی در خارج از کشور:

در این قسمت عناوینی از شغل‌های مرتبط با این رشته را بیان می‌کنیم:

دانشمند علوم زیستی، دستیار میدانی، زمین‌شناس معدن، مشاور زمین‌شناسی، تکنسین حوزه محیط‌زیست، دستیار زمین‌شناسی، کارشناس هواشناسی، زمین‌شناس نفت و زمین‌شناس آب.

اطلاعات به‌دست‌آمده نشان می‌دهند از نظر درآمدی آمریکا با میانگین درآمد سالانه 96/061 دلار در رتبه اول و بعد از آن به ترتیب کشورهای آلمان، فرانسه و انگلیس قرار دارند.

تیم مشاوره تحصیلی مهندس حاج کرم

در مقاله معرفی رشته زمین شناسی سعی کردیم دید جامع و کاملی از این رشته را ارائه دهیم. اگر قبولی در کنکور و بهترین دانشگاه‌های کشور هدف شماست و می‌خواهید با ورود به دانشگاهی معتبر و انتخاب رشته‌ای مناسب آینده شغلی خود را به بهترین شکل بسازید، تیم مشاوره تحصیلی و برنامه ریزی آکو به مدیریت مهندس حاج کرم در کنار شما خواهد بود. ما به شما کمک می‌کنیم تا در مهم‌ترین سال زندگی‌تان، بهترین خود را اجرا کنید و عالی‌ترین نتیجه را بگیرید. شما می‌توانید برای ارتباط با برترین مشاوران کشور با شماره 02633408944 ارتباط برقرار کنید. تیم مشاوره تحصیلی مهندس حاج کرم اینجا حضور دارند تا پاسخگوی سوالات شما باشند. همچنین می‌توانید سوالات خود را در قسمت نظرات با ما در میان بگذارید.

کدام دروس برای قبولی در رشته زمین شناسی اهمیت بیشتری دارند؟

زمین شناسی پایه یازدهم از مهم ترین دروس است. هم‌چنین ریاضی، فیزیک و شیمی نیز از دروس حائز اهمیت هستند. ضریب درس زمین شناسی 4 و ریاضی 3 می‌باشد.

ظرفیت پذیرش دانشگاه های برتر در ایران چقدر است؟

ظرفیت دوره کارشناسی رشته زمین شناسی دانشگاه شهید بهشتی روزانه: 20 نفر
ظرفیت دوره کارشناسی رشته زمین شناسی دانشگاه تهران (محل تحصیل کرج): 30 نفر
ظرفیت دوره کارشناسی رشته زمین شناسی دانشگاه خوارزمی تهران روزانه (محل تحصیل کرج): 40 نفر
ظرفیت دوره کارشناسی رشته زمین شناسی دانشگاه فردوسی مشهد: روزانه 25 نفر، نوبت دوم 15 نفر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا